İş Hayatı

Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması

10 Temmuz 2020 271 4 dk, 49 sn
Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması
Abone Ol 

Kamu hizmetlerinde çalışmak isteyen bireylerin, Anayasa’ya, Kanunlara ve hukuka uygun davranan, kamu hizmetini gereğine uygun olacak şekilde icra edebilen ve Anayasa’ya, kanunlara ve Devlete sadakat içerisinde hareket edebilen bireyler olması gerekmektedir. Bireylerin bu özelliklere haiz olup olmadığının incelenmesinin yöntemlerinden biri olarak ise güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması uygulaması tercih edilmiştir.

Güvenlik soruşturması konusunda görüşüne başvurduğumuz idare hukuku avukatı Umur Yıldırım; “Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması uygulamasındaki belirsizlik bir çok adayın hukuka aykırı olarak mesleklerinden olmalarına neden oldu. Anayasa Mahkemesi tarafından bu hukuksuzluğun önüne geçilmiştir. Meclisten geçmesi beklenen yeni teklif bir çok yenilik getirmektedir. Son olarak güvenlik soruşturması sebebiyle ataması iptal edilen adayların 60 gün içinde idare mahkemesine yürütme durdurma istemli iptal davası açması gerektiğini” belirtti.

Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kalktı Mı?

Bilindiği üzere 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 48. Maddesi kamu hizmetlerinde görev alacak memurların hangi özelliklere haiz olması gerektiğine ilişkin bir takım şartlar düzenlenmiştir. Bu şartlar genel şartlar ve özel şartlar olarak ikiye ayrılmıştır. 03.10.2016 tarihinde ise, genel şartlara 676 OHAL Kanun Hükmünde Kararname ile güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması şartı eklenmiştir.

Anayasa Mahkemesi'nin 29.11.2019 tarihinde yürürlüğe giren ve 24.07.2019 tarihli ve 2018/73 E. 2019/65 K. sayılı kararına göre Devlet Memurları Kanunu'nun devlet memurları için aranan genel ve özel şartları düzenleyen 48. maddesinden "Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılmış olmak" hükmü Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptal edilmiştir.

Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Nedir?

14.02.2020 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliğine göre;

Güvenlik soruşturması, kişinin kolluk kuvvetleri tarafından halen aranıp aranmadığının, kolluk kuvvetleri ve istihbarat ünitelerinde ilişiği ile adli sicil kaydının ve hakkında herhangi bir tahdit olup olmadığının, yıkıcı ve bölücü faaliyetlerde bulunup bulunmadığının, ahlaki durumunun, yabancılar ile ilgisinin ve sır saklama yeteneğinin mevcut kayıtlardan ve yerinden araştırılmak suretiyle saptanması ve değerlendirilmesini ifade etmektedir.

Yönetmelikte belirtilen bu tanımdan görüleceği üzere, güvenlik soruşturması kapsamında gerçekleştirilecek inceleme; kişi hakkında bulunan mevcut kayıtlar üzerinden ve yerinde inceleme usulü ile kişinin ikamet ettiği ve nüfusa kayıtlı olduğu yerlerde yapılacaktır. Güvenlik soruşturmasının tamamlanması ile hakkında güvenlik soruşturması gerçekleştirilen kişinin ahlaki durumu, sır saklama yeteneği ve yabancılarla ilişkisinin nasıl olduğu hususlarına ilişkin sübjektif tespitler gerçekleştirilmiş olur. Gerçekleştirilen bu sübjektif tespitler, değerlendirme komisyonu tarafından değerlendirmeye alınarak objektif bir nitelik kazandırılır.

Arşiv araştırması, kişinin kolluk kuvvetleri tarafından halen aranıp aranmadığının, kolluk kuvvetleri ve istihbarat ünitelerinde ilişiği ile adli sicil kaydının ve hakkında herhangi bir tahdit olup olmadığının mevcut kayıtlardan saptanmasını ifade etmektedir.

Arşiv araştırması, belirtilen tanımdan da anlaşılacağı üzere, objektif unsurları içeren bir uygulama olmakla birlikte, kişi hakkında bir sınırlama olup olmadığına, kişinin aranıp aranmadığına ve kişinin adli sicil kayıtlarına ilişkin hususlara ilişkin bilgi toplamak amacıyla gerçekleştirilen bir uygulamadır. Bu yönüyle de güvenlik soruşturması sübjektif unsurları içerirken arşiv araştırması ise objektif unsurları içermektedir.

Kamuda Çalışanlara Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Tekrar Mı Geliyor?

Anayasa Mahkemesi’nin bu iptal kararı üzerine, “Kamu görevlileri, kamu hizmetlerini icra ederken Anayasa ve kanunlara sadık kalarak faaliyette bulunmak ve Devletin menfaatlerini korumakla yükümlüdür. Bu sorumlulukları layıkıyla yerine getirebilecek kamu görevlilerinin istihdamı zorunludur. Kamu görevine girişte görevin gerektirdiği genel ve özel niteliklere sahip olunup olunmadığının tespiti için araştırma yapılmasına ihtiyaç bulunmaktadır. Bu ihtiyaç kamu görevlileri için arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması yapılması sureti ile karşılanmaktadır. Bu kanunun hazırlanmasındaki temel gerekçe ise, oluşan hukuki boşluğun Anayasa Mahkemesinin iptal kararında gösterdiği gerekçeler de dikkate alınarak adil ve tarafsız bir güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sisteminin kurularak giderilmesidir.” Gerekçesi ile Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu düzenlenerek yürürlüğe girmiştir.



Editör

ogz

Ogz

Her türlü görüş, öneri ve bildirimleriniz ile reklam yada tanıtım amaçlı makaleleriniz için, İletişim sayfası aracılığıyla site yöneticisiyle irtibat kurabilirsiniz.


Günlük yeni bloglar için abone olun!


İlginizi Çekebilir

Online para nasıl kazanılır?

Online para nasıl kazanılır?

İş Hayatı 05 Ağustos 2020 05 Ağustos 2020

Yorumlar

Bu yazıya henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapan siz olun!

Yorum Yaz

Yukarı kaydır